از جانشینی یحیی سنوار به حیث ریس سیاسی حماس تا چشماندازی به گفتوگو در مورد آتشبس !
پس از آنکه اسماعیل هنیه، رییس دفتر سیاسی حماس، در تهران، پایتخت ایران، ترور شد، یحیی سنوار جانشین او شد.
خبرگزاری حاما: اسماعیل هنیه، ریس دفتر سیاسی حماس در حدود ساعت ۱:۳۷ بامداد در (۱۰اسد، ۱۴۰۳) همراه با محافظ شخصی اش در ایران ترور شد، انتظار غالب مبتنی بر خروج رسمی و کامل حماس از روند مذاکرات آتشبس بود، ولی چنین نشد. اگر چه آن گروه موضع روشن تا هنوز از خود بروز نداده است.
از سنوار تعریفی ارایه شده که او را متصلب، سختگیر و کلهشق به تصویر میکشد. او به جای «دیپلماسی» به «میدان» بیشتر اهمیت میدهد. برای همین، رهبرشدن او این گمان را در ذهنها تقویت کرده که گویا از روند گفتوگوهای آتشبس خارج میشود یا هم مذاکرات را به بنبست میکشاند.
از جانبی هم تندادن به سکوت یا هم عدم اعلام رسمی خروج، نشان میدهد که حماس ضرورت برقراری آتشبس را درک کرده است، ورنه ترور هنیه قویترین بهانه بود. آن رویداد بزرگترین ضربه بر پیکر حماس از آغاز حمله «هفتم اکتوبر» به اینسو بود.
از سوی دیگر در گذشته هم آوازههای جدی مخابره میشد که گویا دودستهگی در هیات تصمیمگیری حماس برقرار است. گفته میشد که سران دوحهنشین حماس به برقراری آتشبس رضایت دارند، ولی سنوار نه.
میتوان مدعی شد که رهبرشدن سنوار از یک حیث کار را سادهتر کرده است؛ یعنی اگر دیروز از دودستهگی در هیات تصمیمگیری حماس سخن میرفت، حالا نمیرود؛ به این دلیل که میدان و دیپلماسی در چنگ یک کس قرار گرفته است. پس سنوار که آغازگر جنگ است، برای پایان آن نیز میتواند فارغ از نفوذ سایر سران حماس تصمیم بگیرد. گذشته از آن، ضعف حماس برای سنوار قابل درک است.
سنوار از ۲۰۱۷ به اینسو ریاست دفتر سیاسی حماس در غزه را برعهده داشت. قبل از او، هنیه در آن پُست ایفای وظیفه میکرد. این بار دوم است که سنوار در دو سمت مختلف جای خالی هنیه را پر میکند.
از سوی هم مساله چهگونهگی اداره غزه میتواند در ادامه روشن شود. اگر تلاش میانجیها با ایران و حزبالله هماهنگ باشد، بدون شک که شرط مهم آن دو، رعایت حال حماس در اداره غزه پس از جنگ است.
میانجیها (امریکا، قطر و مصر) ظاهراً در برقراری آتشبس این بار جدی به نظر میخورند. برای همین، با نشر بیانیهای از اسراییل و حماس خواستند تا پانزدهم آگست برای ازسرگیری گفتوگوها در دوحه یا قاهره آماده شوند. میانجیها هشدار دادند که دیگر بهانهای در کار نیست و طرفین باید به مفاد قطعنامه شورای امنیت و درخواست جو بایدن، رییس جمهور امریکا، تمکین کنند.
گفتنیست، تنها چیزی که برای سنوار قابل پذیرش نباشد، سپردن مدیریت غزه پس از جنگ به چنگ تشکیلات خودگردان یا هم نیروی غیرفلسطینی باشد. اکنون برقراری آتشبس فوری و رهایی تدریجی گروگانها مهم است.
این درحالیست که سنوار بین سالهای ۱۹۸۸-۲۰۱۱ در اسراییل زندانی بود و از اینرو، بیش از هر کسی دیگر در تلاش رهایی فلسطینیها از زندانهای آن کشور است. آن تلاش هم محقق نخواهد شد، مگر با امضای توافق آتشبس و رهایی گروگانهای اسراییلی. ادعا میشود که سنوار غالباً در پی گروگانگیری اسراییلیها بوده، به این نیت که بتواند با فلسطینیهای زندانی معاوضه کند.
فرخنده لنگر ابراهیمی
#Hama-News-خبرگزاری حاما
