تغییرات اقلیمی در افغانستان فاجعه میآفریند
اوچا: سازمانهای کمکرسان بحران ناشی از تغییرات اقلیمی در افغانستان را دستکم گرفتهاند
خبرگزاری حاما: تغییرات اقلیمی در افغانستان در میان چالشهای بزرگ سیاسی، امنیتی و اقتصادی این کشور، همچون هیولایی خفته باقی مانده و سیاست مداران جهان هنوز به آن توجه جدی نشان ندادهاند.
در گزارش جدید دفتر هماهنگکننده کمکهای بشردوستانه سازمان ملل (اوچا) هم تاکید شده که افغانستان در پنج سال گذشته به طرز فاجعهباری از تغییرات اقلیمی متضرر شده است، اما برای مقابله با آن هیچ برنامه بخصوصی وجود ندارد.
به گزارش اوچا، افغانستان در سال ۲۰۲۲، بدترین خشکسالی در ۳۰ سال گذشته را پشت سر گذاشت و اکنون به سومین سال متوالی خشکسالی وارد شده است. از آنجا که حدود ۶۰ درصد از معیشت مردم افغانستان از طریق کشاورزی تامین میشود، خشکسالیهای سه سال اخیر جمعیت نیازمند به کمک در این کشور را میلیونی افزایش داده و آمار مبتلایان به سوءتغذیه، مرگومیر کودکان و مادران، مهاجرتهای داخلی و قریه های متروکه را بالا برده است.
اوچا در آستانه بیستوهشتمین کنفرانس تغییرات اقلیمی سازمان ملل متحد (کاپ ۲۸)، اعلام کرد که در کنفرانس سال ۲۰۲۲، به دلیل فقدان یک دولت رسمی، هیچ نمایندهای از افغانستان وجود نداشت و با وجودی که این کشور از آسیبپذیرترین کشورها در برابر آفات طبیعی و تغییرات اقلیمی است، در این زمینه توجه خاصی صورت نگرفت.
هنوز مشخص نیست در کنفرانسی که نوامبر ۲۰۲۳ برگزار میشود، نمایندهای از افغانستان حضور خواهد داشت یا خیر. با این حال افغانستان در فهرست کشورهایی که بیشتر در معرض خطر بحراناند (INFORM Risk Index 2023) رتبه چهارم و در شاخص سازگاری جهانی نوتردام برای سنجش کشورهای آسیبپذیر و کمتر آماده برای سازگاری با تغییرات اقلیمی رتبه هشتم را دارد.
بر اساس گزارش اوچا، خشکسالی شایعترین شوک گزارششده برای خانواده ها در افغانستان است که از ۳۹ درصد در سال ۲۰۲۱ به ۶۴ درصد در سال ۲۰۲۲ افزایش یافته است. امروز از ۳۴ ولایت افغانستان، ۲۵ ولایت در شرایط خشکسالی شدید یا فاجعهبار قرار دارند.
افزایش دمای کره زمین الگوهای بارش در سراسر افغانستان را تغییر و دسترسی مردم به آب را کاهش داده است. علاوه بر این، میزان آب منابع سطحی همچون چشمهها و چاههای کمعمق نیز بهشدت کاهش یافته و در اغلب ولایت های افغانستان مردم با کمبود شدید آب آشامیدنی مواجهاند و در کابل، پایتخت افغانستان، این مشکل کاملا بارز است.
به گزارش دفتر هماهنگکننده کمکهای بشردوستانه سازمان ملل، در کابل حدود ۴۹ درصد از منابع آبی خشک شدهاند و ۵۱ درصد دیگر که هنوز فعالاند، ۶۰ درصدی کارآیی دارند.
در ماه اوت ۲۰۲۲، افغانستان و پاکستان هر دو با سیلابهای شدید و ویرانگر مواجه شدند. بارانهای شدید و غیرعادی و جاری شدن سیل مناطق مرکزی، شرقی، غربی و جنوب شرقی افغانستان را فرا گرفت و تلفات انسانی و خسارات مالی هنگفتی به جا گذاشت.
اوچا بخش بزرگی از این سیل را ناشی از جنگلزدایی گسترده در افغانستان میداند. به طور مثال، سیل در مرکز شهر فیضآباد ولایت بدخشان در شمال افغانستان کمتر سابقه داشته، زیرا درختان فراوانی که در این شهرستان وجود داشتند، بخش زیادی از برف و باران را جذب میکردند و از شدت آسیبها میکاستند. اما در سالهای اخیر به دلیل از بین رفتن جنگلها سیل به این شهر هم رسید و خسارات جدی به دنبال داشت.
یافتههای آژانسهای سازمان ملل نشان میدهند که افغانستان در حال حاضر با یک بحران زیست محیطی بزرگ از جمله جنگلزدایی بیامان و تخریب زمینها و مراتع مواجه است. به نوشته اوچا، «بیابانزدایی بیش از ۷۵ درصد از کل مساحت مناطق شمالی، غربی و جنوبی افغانستان را تحت تاثیر قرار داده، پوشش گیاهی مرتع را کاهش داده، تخریب زمین را تسریع کرده و بر کشاورزی محصولات زراعی در چهار دهه اخیر اثر گذاشته است».
محمد حفیظ فرملی
#Hama_News_خبرگزاریحاما
